Boğazların Özellikleri
Nakliye portalı
Haber
13 Aralık 2020 - Pazar 16:15
 
Boğazların Özellikleri
Boğazın nasıl meydana geldiği çok eskiden beri insanları düşündürmüştür. Fakat bugün artık deniz suları altında kalmış eski bir akarsu vadisi olduğu meydana çıkarılmış bulunmaktadır. Bunun en kuvvetli kanıtları, Boğazın yamaçlarında görülen ve akarsular tarafından meydana getirildiğine şüphe olmayan taraçalar ile, Boğaz kıyılarının, tıpkı bir vadinin menderesleri gibi kıvrımlı olmasıdır
EĞİTİM Haberi
Boğazların Özellikleri

 

Boğazların Özellikleri

 

İstanbul Boğazınının Özellikleri

Uzunlugu, orta çizgisi  boyunca, 35 kilometre kadardır.

Genişliği yer yer değişir. En dar kısmı ortada (Hisarlar arasında) ve ancak 760 metredir. En geniş kısımları  olan kuzey ve güney taraflarında ise yer yer 4 000 metreye yaklaşır. Ortalama derinliği 50 metre kadardır Boğazın tabanı güneyden kuzeye doğru eğimlidir. Fakat bu eğim devamlı değildir; bazı yerlerinde çanak şeklinde daha derin çukurlar vardır. Bunlardan en derini, Boğazın en dar yerinde olup 110 metreyi bulur. Hiçbir yerinde sular üstüne kadar yükselen bir kaya yoktur. Böylece İstanbul Boğaz iki deniz arasında gemilerin hareketine son derece elverişli bir deniz yola meydana getirir.

 

Boğazın nasıl meydana geldiği çok eskiden beri insanları düşündürmüştür. Fakat bugün artık deniz suları altında kalmış eski bir akarsu vadisi olduğu meydana çıkarılmış bulunmaktadır. Bunun en kuvvetli kanıtları, Boğazın yamaçlarında görülen ve akarsular tarafından meydana getirildiğine şüphe olmayan taraçalar ile, Boğaz kıyılarının, tıpkı bir vadinin menderesleri gibi kıvrımlı olmasıdır. Bu özelliğin anlamını kavramak için bir vadi üzerinde bir baraj kurulduğunu düşünelim. Barajın ardında sular birikerek yükselir ve barajın gerisinde vadi sular altında kalır. Bu suretle meydana gelen bir baraj gölünün kıyıları kıvrımlı olur İşte İstanbul Boğazı kıyılarının aynı özelliği göstermesi, onun da sonradan sular altında kalmış eski bir vadi olduğunu anlatır. Haliç bu eski akarsuyun, bugün bir koy haline çevrilmiş olan büyücek bir koludur ve Kâğıthane ile Alibey vadilerinin deniz altındaki uzantısıdır.

 

İstanbul Boğazı tuzluluğu ve seviyeleri birbirinden farklı olan iki denizi birleştirir. Bundan ötürü burada bir akıntı sistemi meydana gelmiştir. Karadenizin daha kabarık ve daha az tuzlu olan suları üstten Marmara'ya doğru boşalır Marmara'nın daha tuzlu olan suları ise Boğazın derinliklerinden Karadenize doğru ilerler. Bunlardan yüzeydeki akıntı, alt akıntıdan daha hızlıdır. Üst akıntı en büyük hıza Arnavutköy önlerinde erişir (bazan saatte 6 - 7 kilo metre hızla). Güney rüzgârları bu akıntıyı yavaşlatır; hatta bazen durmasına sebep olur. Oysa şiddetli kuzey rüzgârları akıntıyı kuvvetlendirir.

 

 

b) Çanakkale Boğazı:

Bu, İstanbul Boğazının âdeta iki defa büyütülmüş bir modelidir. Uzunluğu 80 kilometre kadardır. Kuzeyde ve güneyde daha geniştir (güneyde 7 kilometre). En dar kısmı orta kesimdedir (1 375 metre). Bu boğazın da ortalama derinliği 50-60 metre kadardır. Maksimum derinliği gene orta kısımdadır ve 100 metreye yakındır.

 

Akıntı sistemi bakımından İstanbul Boğazına benzer. Burada da alt ve üst olmak üzere iki akıntı vardır. Üst akıntı, seviyesi daha yüksek ve daha az tuzlu Marmara'nın sularını Ege’ye boşaltır. Egenin tuzlu suları da alttan Marmara'ya girer. Akıntıların hızı İstanbul Boğazındakinden biraz daha azdır. Çünkü Marmara ve Ege arasındaki seviye farkı nispeten daha az olduğu gibi, bu boğaz daha geniştir.

 
Kaynak: Editör:
Etiketler: Boğazların, Özellikleri,
Yorumlar
Haber Yazılımı